Geç Kalınan Sınavın Ardından

Bugün sosyal medyada yine aynı görüntüler vardı. Kimi kapıda kalmıştı, kimi yanlış okula gitmişti, kimi kimliğini unutmuştu. Kulağındaki küpeyi çıkaramadığı için sınava alınmayanlar, giriş belgesini kaybedenler, son dakikada yetişmeye çalışanlar, kapılar kapandıktan sonra bağırıp çağıranlar…

İnsan elbette üzülüyor. Yılların emeğinin birkaç dakika yüzünden boşa gitmesi kolay kabul edilecek bir durum değil. Fakat üzüntü ile sorumluluğu birbirine karıştırmamak gerekir.
Kaza olur, sağlık sorunu olur, elde olmayan sebepler olur. Bunlar hayatın acı tarafıdır ve kimsenin yargılayamayacağı durumlardır. Ancak konu ihmalse, mesele değişir. Çünkü bu kadar önemli olduğu söylenen bir sınava neden geç kalınır? Günler öncesinden açıklanan sınav yerleri nasıl karıştırılır? Sınav giriş belgesi neden son güne bırakılır? Açıkça belirtilen kurallar neden okunmaz?

Başarı sadece çok çalışmak değildir. Bazen başarı, bir gün önceden çantanı hazırlamaktır. Bazen kimliğini kontrol etmektir. Bazen sınav yerine erkenden gitmektir. Bazen de sorumluluğunu başkasına yüklememektir.
Bugün bazı gençlerin okul kapılarında mağdur rolüne büründüğünü gördük. Demirlere tırmananları, görevlilerle tartışanları, “Beni alın” diye bağıranları izledik. Hatta iki genç kızın “Erken gelmiştik, dışarıda otururken geç kaldık” dediğini duyduk. Oysa hayatın en temel kuralı şudur: Zamanını yönetmezsen, kaderin başkalarının iki dudağı arasına kalır.

Bir başka üzücü görüntü de sınav sırasında yaşandı. İçeride gençler gelecekleri için ter dökerken dışarıda yüksek sesle telefonla konuşan, bağıran, kuralları hiçe sayan veliler vardı. Oysa sınav sadece öğrencinin değil, çevresindekilerin de ciddiyet göstermesi gereken bir süreçtir.
Son yıllarda gençlere sık sık “Sınav her şey değildir” dedik. Doğrudur; hiçbir sınav bir insanın değerini belirlemez. Hiçbir sonuç, bir nefesten, bir candan daha kıymetli değildir. Ama galiba bu cümleyi yanlış anlayanlar oldu. “Sınav her şey değildir” demek, “Sınavı ciddiye alma” demek değildir.

Hayat bazen çok sert öğretmendir. Geç kalınan otobüs gider, kaçırılan fırsat geri dönmez, kapısı kapanan sınav yeniden açılmaz. Çünkü bazı hataların telafisi yoktur. İşte tam da bu yüzden sorumluluk, insanın kendisine verdiği değerin göstergesidir.

İşin özü şu:
Geç kaldıysan üzülme hakkın vardır. Ama önce dönüp aynaya bakacak cesaretin de olmalıdır. Çünkü olgunluk, hatanın faturasını başkalarına kesmek değil, kendi payına düşen sorumluluğu kabul edebilmektir.