Son günlerde, Valilik “Taş Medreseyi Belediye’den aldı” diye bazı söylentiler kulağıma geliyordu. Eğer böyleyse çok ayıp edildi diye düşünürken belediye kanadına sordum, “Valilik Taş Medreseyi elinizden aldı mı?” diye. Gelen cevap kısmen doğruydu.
Önce biraz tarihi bilgi verelim.
Fatih Sultan Mehmet’in Başveziri Gedik Ahmet Paşa tarafından 1475 yılında Afyon’da yaptırılan Taş Medrese, 26 kubbesiyle sanat tarihi açısından önemli bir yere sahip.
Gedik Ahmet Paşa Medresesi, külliye (İmaret) yapılarından birisi olup, medrese, külliyenin güney batısında yer almaktadır. Hamam ve cami’ye göre daha yüksek bir teras üzerine yapılmıştır.
Medrese; cami gibi kesme tüf taş kaplı olup bir dershane, bir müderris odası ve bir çocuk okulu kısımlarını içine alan bir avlu etrafında 26 kubbeli bir binadır. Gedik Ahmet Paşa 1472 yılında Mimar Ayas Ağa’yı Afyon’a göndererek külliyeyi (cami, hamam ve medreseyi) 3 yıl içinde yaptırmıştır. (1474)
Medrese, celali ve softa ayaklanmalarında harap olmuş ve ilk onarımı 1670 yılında yapılmıştır. Daha sonraları medrese işlerliğini yitirmiş ve ders okutulamaz hale gelmiştir. Birinci Dünya Savaşında esirlere karargah olmuştur. Kaderine terk edilen Medrese, 1928 yılından sonra müze olarak kullanılmaya başlanmış, 1931 yılında medrese; içten ve dıştan sıvanmış, pencerelerinin demir parmaklıkları tamamlanmış, kubbeleri bakırla kaplanmıştır. Taş Medrese; Kültür Bakanlığı Anıtlar ve Müzeler Genel Müdürlüğünce önceleri depo olarak, daha sonraları Türk İslam Eserleri Müzesi olarak kullanılmış 1996 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğüne iade edilmiştir. Bakımsız ve atıl vaziyette bırakılan Taş Medrese Afyonkarahisar Belediye Başkanı Burhanettin Çoban’ın girişimleri ile bir milyon liraya restorasyonu yapılan 500 yıllık tarihi Taş Medrese el sanatları merkezi haline geldi.
2013 yılında restorasyonu yapılan Taş Medrese Burhanettin Çoban, Mehmet Zeybek ve Burcu Köksal zamanında belediyeye aitti. Özellikle bayramlaşma merkezi haline gelen bazı sanatsal faaliyetlerinde yapıldığı yer oldu. Ancak bir söylenti, “Valilik Taş Medreseyi aldı” denilmesi kafaları karıştırmıştı. İşin aslı sonra ortaya çıktı. Afyon Valiliği Taş Medreseyi belediyeden alıp “Aş evi” yapacakmış. Restorasyonu devam eden Köle Hanı’da Afyon Belediyesine tahsis edilmiş.
Afyon Belediye Başkanları Burhanettin Çoban ve Mehmet Zeybek birçok tarihi anıtsal yapıları restore ederek Afyon’a kazandırdılar. Özellikle Zafer Müzesinin 7 yıldan fazla süren restorasyon macerasını yaşadıktan sonra Burhanettin Çoban ve Mehmet Zeybek’in altı ayla bir yıl içinde yaptırdıkları restorasyonlar çok kıymetli. Belediye Başkanı Burcu Köksal’ında aynı yoldan tarihi yapıları ayağa kaldırmasını bekliyoruz.